Niezen, proesten en jeuk, een loopneus of een schilferende huid? Dan kun je wel eens een allergie hebben. “Een lichte allergie is alleen maar lastig maar er zijn allergieën die de kwaliteit van je leven ernstig aantasten en in sommige gevallen is een allergie zelfs levensbedreigend”, zegt internist-allergoloog Oek Phaff.

Phaff heeft haar praktijk in Medisch Centrum Rijnmond-Zuid. “Toen ik na mijn artsopleiding voor internist studeerde vroeg mijn opleider of ‘allergologie’ iets voor me was. Ik moet zeggen dat ik daar nooit spijt van heb gehad. Het is een geweldig vak. In tegenstelling tot bijvoorbeeld een kinderarts of een kno-arts die alleen binnen hun eigen vakgebied de specialisatie voor allergologie erbij hebben, krijg ik het hele scala in mijn praktijk. Ik zie patiënten van jong tot oud, mensen die een simpel vlekje hebben of een heftige aandoening. Het is zo fijn dat ik veel voor de mensen kan doen en bij kan dragen hun leven weer prettiger te maken.”

Mens achter de symptomen
In haar praktijk komt ze bijzondere situaties tegen. “Een van mijn patientjes is een jongetje van anderhalf jaar. Toen hij een bijna een jaar was kreeg hij ernstige benauwdheidsaanvallen en kwam in het ziekenhuis terecht. De diagnose was astma maar zijn moeder twijfelde daar aan. Terug thuis ging het steeds slechter met hem. Uiteindelijk kwam ze een half jaar geleden met haar zoon bij mij op het spreekuur. Ik kijk niet alleen naar de uiterlijke symptomen maar naar de hele persoon. Daarom stel ik heel veel vragen. Dit is van belang om een goed beeld te krijgen van de klachten en zo een juiste diagnose te stellen.”

Nootjes
“De moeder had het idee dat het wel eens aan de borstvoeding kon liggen. Ik vroeg daarom naar haar eigen eetpatroon en ze vertelde me dat ze vaak noten at. Ik liet bij het jongetje een uitgebreid bloedonderzoek doen. De diagnose: hij heeft een hele heftige allergie voor (hazel)noten. Dat is zijn geval levensbedreigend omdat deze allergie ernstige benauwdheidsaanvallen veroorzaakt. Hij bleek ook nog andere voedselallergieën te hebben. Hij kan bijvoorbeeld ook niet tegen koemelk. Dit jongetje staat dus voor de rest van zijn leven op een streng dieet en dat vergt een enorme discipline van zijn ouders. Extra lastig is dat zijn moeder een Aziatische achtergrond heeft waarbij noten een dagelijks voedingsmiddel zijn. Dan moet ik ze er echt van doordringen dat de notenallergie van hun kind net zo ernstig is als nét voor een auto oversteken. Ik heb de diëtiste ingeschakeld om te helpen met het opstellen van een veilig menu, want met een diagnose alleen ben je er niet.”

Geen dikke zoen
Phaff ziet in haar praktijk ook patiënten met  ‘spontane' allergieën. “Heel apart is de allergie van een 17-jarig meisje. Een hele leuke spontane griet. ze kwam bij me omdat ze rode plekken op haar wangen kreeg als ze werd gezoend. Ook kreeg ze uitslag als haar vriend haar kuste. Het was al bekend dat ze allergisch was voor fruit en uit bloedonderzoek en huidtesten bleek dat ze ook allergisch was voor hop en pinda’s. Ze kreeg dus uitslag als ze een zoen kreeg van iemand die een biertje op had of als haar vriend pinda’s had gegeten.

Preventief
“Om toch bijvoorbeeld met oud en nieuw of een verjaardag te kunnen zoenen krijgt ze tabletten en crèmes die ze dan van tevoren kan gebruiken. Dat maakt haar leven in ieder geval weer leuker. Zo’n spontane allergie komt trouwens vaak voor in de puberteit. Het immuunsysteem is dan al instabiel. Door veranderingen, zoals hormoonschommelingen of stress, krijgt een andere allergie de kans om toe te slaan. Je kunt bijvoorbeeld ook al jaren katten hebben en op je 16e een kattenallergie krijgen. Helaas gaan allergieën die je op latere leeftijd krijgt, niet meer over.”

Nieuwe therapie
Gelukkig zijn er steeds meer nieuwe ontwikkelingen die het leven van ernstig allergische patiënten makkelijker maken. Phaff: “Er is tegenwoordig de anti-IgE vaccinatie. Een of twee keer per maand een prik geeft patiënten, die door hun allergie ernstig belemmerd worden in hun dagelijks leven, weer een normaler bestaan. De therapie is echter levenslang en niet voor iedereen geschikt.”

Te schoon
Phaff ziet in haar praktijk een toename van het aantal kinderen met allergische aandoeningen. “We zijn te schoon geworden, kinderen komen niet of te weinig in contact met bacteriën en virussen. Ze bouwen geen weerstand meer op. In gezinnen met meer kinderen komt minder allergie voor. Heel grappig ook: bij kinderen die opgroeien op een boerderij komt vrijwel (helemaal) geen allergie voor. Niet bang zijn dus om je kind naar een crèche te brengen. Je kind bouwt door het contact met andere kinderen behalve sociale vaardigheden ook nog eens een betere weerstand op!”